Autorzy Archiwum Galeria Polecane Kontakt Ogłoszenia

2017-04-24 10:15:20

Z Ostrej Bramy do katedry

Kult Matki Miłosierdzia trafił do Białegostoku dzięki wygnanemu z Wilna ks. abpowi Romaldowi Jałbrzykowskiemu. Maryjna kaplica znajduje się w białostockiej katedrze.

Kaplica nawiązuje do wileńskiej Ostrej Bramy, a obraz jest kopią wizerunku Matki Bożej Ostrobramskiej namalowaną przez Łucję Bałzukiewicz w 1932 roku. Matka Boża Miłosierdzia jest patronką archidiecezji białostockiej, a kaplica w katedrze jest sanktuarium archidiecezjalnym. Dodam, że przy ołtarzu umieszczono epitafium abpa Jałbrzykowskiego i tablice poświęcone księżom, którzy zginęli podczas II wojny światowej. To nowy ośrodek kultu maryjnego, ale nabożeństwo do Pani Ostrobramskiej na Białostocczyźnie znane jest już od dawna. W sanktuarium świadczą o tym przede wszystkim modlący się ludzie, ale także liczne wota. Głównym nabożeństwem maryjnym w bazylice katedralnej jest coroczna Nowenna ku czci Ostrobramskiej Matki Miłosierdzia.

Stary kościół
Kaplica Matki Miłosierdzia poprzez swoje miejsce związana jest historią katedrą pw. Wniebowzięcia NMP w Białymstoku. Na jej stronie internetowej można dowiedzieć się, że pierwszy kościół w tym miejscu zbudowali przed 1547 roku Raczkowiczowie, właściciele miejscowych dóbr. Wtedy też powstała parafia. Nieznane są dalsze losy świątyni. Wiadomo, że kolejny właściciel miasta Piotr Wiesiołowski, marszałek Wielkiego Księstwa Litewskiego, ufundował w 1581 roku nowy drewniany kościół pod wezwaniem Trójcy Świętej. Następny wybudowany w 1617 roku, był już murowany i pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP. Tę świątynię po przebudowach można dzisiaj zobaczyć, to tzw. stary kościół farny.

Oficjalnie rozbudowa
Po włączeniu miasta w 1807 roku do Imperium Rosyjskiego przybywało do niego coraz więcej ludzi, kościół parafialny stał się za mały dla parafii, dlatego rozpoczęto starania o wybudowanie nowego. Jednak władze carskie nie zgodziły się. Po kolejnej prośbie skierowanej w 1896 roku do władz, parafia otrzymała zgodę jedynie na rozbudowę świątyni farnej. Planem tzw. rozbudowy zajął się znany architekt Józef Pius Dziekoński. Ostatecznie obok istniejącej świątyni wybudowano w latach 1900-1905 bazylikę w stylu neogotyku wiślano-bałtyckiego. Była to replika kościoła św. Floriana na Pradze w Warszawie. Została poświęcona w 1905 roku, ale prace wykończeniowe z wyposażaniem wnętrza trwały do I wojny światowej. Konsekrowano ją dopiero w 1931 roku. W 1944 roku w wypalonym śródmieściu ocalała jedynie białostocka fara i kościół św. Rocha. Świątynię uratowano przed pożarem dzięki grupie osób z ks. dziekanem Aleksandrem Chodyką.
Po II wojnie aż do 1991 roku fara pełniła rolę prokatedry. Papież Jan Paweł II podniósł świątynię do godności bazyliki mniejszej, a w 1991 roku erygując diecezję białostocką, ustanowił ją katedrą. Do 2008 roku proboszczem parafii katedralnej był ks. Antoni Lićwinko, który prowadził prace budowlane i restauracyjne w katedrze i starym kościele. Wtedy właśnie pod starym kościołem odkryto krypty grobowe i zbudowano krypty dla arcybiskupów białostockich. W nich pochowano abpa mohylewskiego, wcześniej biskupa wileńskiego, Edwarda Roppa i pierwszego metropolitę białostockiego abpa Edwarda Kisiela. Od 2008 roku prace restauracyjne kontynuował ks. proboszcz Henryk Żukowski.

Jak źrenicy oka
W lewym ramieniu transeptu obecnej katedry powstała kaplica Matki Bożej Ostrobramskiej z kopią obrazu z Ostrej Bramy. Zbudowano ją według projektu prof. Adolfa Szczypińskiego, przy współudziale ks. Tadeusza Krawczenki. Kult Ostrobramskiej Matki Miłosierdzia przeniósł do Białegostoku szczególnie abp metropolita wileński Romuald Jałbrzykowski. Zmuszony do wyjazdu z Wilna, zamieszkał przy kościele farnym. W 1945 roku zapoczątkował on Nowennę opieki Matki Boskiej Ostrobramskiej.
Pierwszy Arcybiskup białostocki wybrał Ostrobramską Matkę Miłosierdzia jako patronkę arcybiskupstwa. Poprosił też Stolicę Apostolską o pozwolenie na koronację wizerunku w katedrze, starania kontynuował jego następca. W przygotowania do koronacji zaangażował się również kustosz sanktuarium i proboszcz bazyliki katedralnej ks. kanonik Antoni Lićwinko. Dzięki jego staraniom słynący łaskami obraz przeniesiono bliżej modlących się ludzi, a nowe korony wykonano w Krakowie. Zostały one poświęcone przez Jana Pawła II, który zwrócił się do białostockich pielgrzymów: „Wasze białostockie sanktuarium w bazylice katedralnej jest w jakimś sensie przedłużeniem i kontynuacją tego wielkiego doświadczenia wiary, które w Ostrej Bramie ma swój początek”. Koronatorami obrazu Matki Miłosierdzia byli: kardynał metropolita krakowski Franciszek Macharski, kardynał metropolita wrocławski Henryk Gulbinowicz, arcybiskup metropolita wileński Audrys Baczkis i arcybiskup metropolita białostocki Stanisław Szymecki, który zawierzył archidiecezję Matce Boże Ostrobramskiej. Na zakończenie kustosz sanktuarium ksiądz kanonik Antoni Lićwinko złożył uroczyste przyrzeczenie, że będzie strzegł cudownego obrazu jak źrenicy oka.

tekst Renata Jurowicz

Dodaj komentarz

Aby dodać komentarz, prosimy o przepisanie wyrazów z obrazka. Wyrazy muszą być oddzielone spacją.

Sanktuaria świata

Pozostałe kategorie
komentarz redaktora
w słowie bożym
prawo kanoniczne
meandry czwartej wladzy
sacrum w muzyce
nauka spoleczna kosciola

Opiekun nr 9(496) od 23 kwietnia 2017

Zapytaj w parafii o nowego "Opiekuna", a w nim m.in "Łaska i miłosierdzie" czyli objawienia siostry Łucji z Fatimy o miłosierdziu Bożym.

Zamów prenumeratę

 

Kwartalnik "Opiekuna" -
Okno Wiary 1(9) 2017

w którym pragniemy rozmawiać z naszymi Czytelnikami o wierze, Kościele, rodzinie i historii

ARCHIWUM KWARTALNIKA

banner

Padre gotuje humor26330

Drewniane kościólki Jasna i ta druga strona 25 lat diecezji

Ta strona używa plików Cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień Cookies w przeglądarce. Więcej