Autorzy Archiwum Galeria Polecane Kontakt Ogłoszenia

2010-11-02 11:04:12

W stylu podhalańskim

W Olszowej, leżącej zaledwie kilka kilometrów od Kępna, znajduje się świątynia pod wezwaniem św. Jadwigi Śląskiej. Metryka średniowieczna, wyposażenie renesansowe, konstrukcja z epoki baroku, a kostium współczesny, bo pochodzący z lat 80. XX wieku. To eklektyczne połączenie wydaje się dobrze ze sobą współgrać, co może ocenić wedle uznania każdy odwiedzający świątynię patronki pojednania i pokoju.

Pierwsze wzmianki w historycznych źródłach o tej miejscowości pochodzą z 1266 roku, osada miała wówczas oddawać dziesięcinę biskupowi wrocławskiemu. W średniowiecznych dokumentach pojawia się także jako Olschowa, Olszowo, również wieś kościelna. Jak podaje nieoceniona, przedwojenna książka księdza Janiszewskiego o powiecie kępińskim Olszowa „nadaną była w roku 1360 w dożywocie Stefanowi Gromassie, kanonikowi poznańskiemu przez Przecława biskupa wrocławskiego. Kościół parafialny pod wezwaniem św. Mikołaja jest dość stary. Erekcja Jana Szyszkowskiego, sędziego ziemskiego kaliskiego nosi datę 11 lipca 1659 roku”. Aktu konsekracji dokonał biskup sufragan wrocławski Marcin Kolsdorf. Akta wizytacyjne sporządzone w połowie XVII wieku przekazują nam informację, iż wówczas nie było na miejscu kapłana, dojeżdżali tutaj ojcowie franciszkanie z Ostrzeszowa. Historia stała się przewrotna, dzisiaj w Ostrzeszowie nie ma już zakonników wyznających hasło „pax et bonum” (pokój i dobro), a w Olszowej od lat działa prężnie parafia.
Świątynia fundacji Szyszkowskiego niestety nie dotrwała do naszych czasów, w 1749 roku zastąpiono ją nową, wzniesioną w duchu baroku, na planie krzyża łacińskiego. W 1811 roku wybuchł pożar plebanii, w której ucierpiały cenne zbiory archiwum parafialnego. Ogień na szczęście nie wyrządził szkody samemu kościołowi. Trzynaście lat później znacznie powiększono parafię, która dzięki temu stała się zamożniejsza. Kolejne zmiany ograniczały się do pomniejszania jej obszaru i tworzenia nowych.
Kościół w Olszowej mimo niewielkich rozmiarów należy do niewielu kościołów drewnianych budowanych w formie krzyża. Wokoło kościoła rozkładają swe konary stare lipy i wiązy, z których jeden naprzeciw głównej bramy kościoła liczący kilkaset lat należy do najpiękniejszych drzew w powiecie kępińskim, a może na kresach południowych Wielkopolski w ogóle. Autor tych słów spisanych w 1928 roku, wspominany wyżej ksiądz Janiszewski, zapewne nie byłby wstanie poznać tego samego miejsca po latach... Współczesny wygląd domu Bożego w Olszowej jest wynikiem przebudowy z lat 1982-1985. Pokaźne drzewa rosną tutaj do dzisiaj, jednak świątynia zmieniła swoje oblicze. Powstały wówczas nawy boczne, a całość pokryto charakterystycznym zdobnictwem rodem z Podhala. Nic w tym dziwnego, w końcu remontu dokonali górale z Bańskiej Dolnej. Świątynia jest konstrukcji zrębowej, w całości oszalowana. Wyraźnie zarysowuje się podział na nawę główną i tej samej wysokości nawy boczne, z prezbiterium zamkniętym trójbocznie.
Wnętrze również zawiera góralskie motywy, tworzące tzw. wzór pseudokasetonowy, jednak bez wątpienia najcenniejsze są bardzo dobrze zachowane renesansowe ołtarze. Na szczególne uznanie zasługuje tryptyk z 1595 roku, przedstawiający scenę ukrzyżowania z postaciami klęczących fundatorów. O podobnym obrazie, gdzie kolator zaznaczył swoją obecność, pisałem chociażby przy okazji artykułu o kościele w Siedlikowie. Jako, że jest to tryptyk trzeba także wspomnieć o pozostałych ikonografiach, otóż na skrzydłach umieszczono św. Stanisława Biskupa i św. Elżbietę oraz Chrystusa i Matkę Bożą Bolesną. W zwieńczeniu widnieje Bóg Ojciec siedzący na tronie, którego otaczają Chrystus i Matka Boża. Predellę, czyli część ołtarza między mensą a nastawą ołtarzową, zdobi przedstawienie Ostatniej Wieczerzy. Ołtarz boczny również wykonano w stylu renesansowym. Umieszczono na nim  herb Ostoja i inicjały Mikołaja Szyszkowskiego. W jego polach bocznych są obrazy św. Mikołaja i stygmatyzacji św. Franciszka.

Tekst i foto Aleksander Liebert

Dodaj komentarz

Aby dodać komentarz, prosimy o przepisanie wyrazów z obrazka. Wyrazy muszą być oddzielone spacją.

Artykuły

Pozostałe kategorie
komentarz redaktora
w słowie bożym
prawo kanoniczne
meandry czwartej wladzy
sacrum w muzyce
klucz do teologii
nauka spoleczna kosciola
okladka

Opiekun nr 17 od 17 sierpnia

Zapytaj w parafii o nowego "Opiekuna", a w nim m.in powędrujemy Szlakiem Architektury Drewnianej

 

Zamów prenumeratę

 

baner
banerek
semiaraium
paulinskie

Padre gotuje humor26330

śladami św franciszka Drewniane kościólki Jasna i ta druga strona Okiem mlodych

Ta strona używa plików Cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień Cookies w przeglądarce. Więcej