Autorzy Archiwum Galeria Polecane Kontakt Ogłoszenia

2011-11-23 12:25:54

 Liturgia czy nabożeństwo?

 

Zakończyliśmy pielgrzymowanie do źródeł wody życia. Przez kilka lat wędrowania poznawaliśmy liturgię sakramentów Kościoła. Mogliśmy zobaczyć historyczny rozwój poszczególnych celebracji oraz zrozumieć znaczenie znaków i symboli liturgicznych. Trzeba jednak pamiętać, że liturgia, choć zajmuje centralne miejsce w życiu duchowym Kościoła, to jednak nie wyczerpuje całej jego działalności (por. KL 9). Obok oficjalnej liturgii Kościoła, istniały i wciąż istnieją różne pobożne praktyki, które przyczyniają się do rozwoju i pogłębienia życia chrześcijańskiego. Pozaliturgiczne formy pobożności najczęściej rodzą się oddolnie i wyrażają wiarę ludu chrześcijańskiego. Można je ogólnie nazwać pobożnością ludową, czyli taką, która należy do ludu oraz jest przez niego rozumiana i praktykowana. Zmiany dokonujące się w liturgii po Soborze Watykańskim II powodowały często niedocenianie i negowanie tych form wyrażania wiary i pobożności. Uważano je za relikt tego, co przedsoborowe i stare, a więc także złe. Po wielu latach doświadczeń oraz refleksji teologicznych i pastoralnych tak zwana pobożność ludowa, dziś zostaje na nowo odkryta. Wyrazem tego jest dokument wydany w roku 2002 przez Kongregację ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii.

W nowym cyklu artykułów mówiących o liturgii Kościoła chcemy przybliżyć czytelnikom „Opiekuna” bogactwo form pobożności ludowej. Na początku ważne jest, aby sprecyzować pojęcia, którymi będziemy się posługiwać. Trzeba wskazać, które celebracje zaliczymy do liturgii Kościoła, które stanowią formę pobożności ludowej. Generalnie do liturgii Kościoła zalicza się celebracje sakramentów, sakramentaliów, Liturgię godzin i celebracje Roku liturgicznego. Oficjalna liturgia Kościoła jest zawsze sprawowana w jego imieniu przez osoby wyznaczone i z zastosowaniem aktów zatwierdzonych przez władzę kościelną. Na przestrzeni wieków obok oficjalnej liturgii Kościoła istniały różne formy wyrażające wiarę w Boga, miłość do Chrystusa, wzywanie Ducha Świętego, cześć Matki Bożej i świętych, a także potrzebę przemiany życia i służenia bliźnim, które powszechnie określano jako „religijność ludowa” lub „pobożność ludowa”. Bogactwo ich form sprawiało pewne trudności terminologiczne. Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii chciało uściślić i sprecyzować używaną dotąd terminologię i podało cztery różne określenia form kultu Bożego, które występują obok liturgii w życiu Kościoła. Pierwszym precyzowanym i wyjaśnianym terminem jest „nabożeństwo”. Oznacza on publiczne lub prywatne formy pobożności chrześcijańskiej, które chociaż nie są częścią liturgii, to jednak zgadzają się z nią i respektują jej ducha, normy oraz rytm. Nabożeństwa mogą być sprawowane z woli Stolicy Apostolskiej, polecenia biskupów, a także mogą rodzić się z tradycji lokalnych oraz tradycji rodzin zakonnych. Dokument podkreśla, że powinny odnosić się do Objawienia Bożego i nauki Kościoła oraz należy je celebrować zgodnie ze zwyczajami i księgami prawnie zatwierdzonymi. Znaczenie pojęcia „nabożeństwo” wyjaśnione zostało w odwołaniu się do Konstytucji o liturgii Sacrosanctum concilium. W numerze 13 Konstytucja zaleca nabożeństwa ludu chrześcijańskiego, które powinny być celebrowane zgodnie z przepisami i zasadami Kościoła. W hierarchicznej kolejności na pierwszym miejscu powinny znaleźć się nabożeństwa, odbywające się z woli Stolicy Apostolskiej, a dopiero potem te, które są bogactwem Kościołów partykularnych i odprawiane są z polecenia biskupów. Zwraca się uwagę, że nabożeństwa powinny być celebrowane na podstawie zwyczajów lub ksiąg prawnie zatwierdzonych. Poza tym formy nabożeństw mają być uporządkowane tak, aby uwzględniały okresy liturgiczne i oficjalną liturgię Kościoła. Konstytucja przypomina, że ten sposób wyrażania swojej wiary musi wypływać z liturgii i do niej prowadzić, ponieważ ona ze swej natury znacznie je przewyższa.

ks. Dariusz Kwiatkowski

Dodaj komentarz

Aby dodać komentarz, prosimy o przepisanie wyrazów z obrazka. Wyrazy muszą być oddzielone spacją.

Artykuły

Pozostałe kategorie
komentarz redaktora
w słowie bożym
prawo kanoniczne
meandry czwartej wladzy
sacrum w muzyce
nauka spoleczna kosciola
okladka

Opiekun nr 21(508) od 8 października 2017

Zapytaj w parafii o nowego "Opiekuna", a w nim m.in. rozmowa z postulatorką służebnicy Bożej z diecezji kaliskiej s. Włodzimiry.

Zamów prenumeratę

 

kwartlanik

Kwartalnik "Opiekuna" -
Okno Wiary 2(10) 2017

w którym pragniemy rozmawiać z naszymi Czytelnikami o wierze, Kościele, rodzinie i historii.
W najnowszym numerze o św. Józefie

ARCHIWUM KWARTALNIKA

banner
figazmakiem
Drewniane kościólki Jasna i ta druga strona 25 lat diecezji

Ta strona używa plików Cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień Cookies w przeglądarce. Więcej