W Soborowej Konstytucji o liturgii czytamy, że w liturgii ziemskiej ze wszystkimi zastępami duchów niebieskich wyśpiewujemy Panu hymn chwały (KL 8). Liturgia jest działaniem całego Ludu Bożego i dokonuje się zawsze we wspólnocie ze świętymi i aniołami. Odnowiona po Soborze Watykańskim II liturgia zna dwa wspomnienia aniołów: jedno w randze święta Archaniołów Michała, Gabriela i Rafała - 29 września, i drugie Aniołów Stróżów - 2 października, jako wspomnienie obowiązkowe.

Jednak wspomnienie aniołów nie ogranicza się do wyżej wspomnianych celebracji. Ich obecność zaznaczona jest w całej liturgii. Hymn Chwała na wysokości Bogu, śpiewany w czasie Mszy św., ma swoje źródło w anielskim śpiewie przy narodzeniu Jezusa. W tzw. prefacjach mszalnych jest zachęta, abyśmy w uwielbianiu Boga śpiewem Święty, Święty, Święty..., łączyli się z aniołami, archaniołami, zastępami aniołów, bądź chórów anielskich. Św. Grzegorz Wielki w Dialogach wyjaśniał, że nie ma podstaw, by wątpić, iż niebo otwiera się podczas składania ofiary Chrystusa, oraz że chóry anielskie są obecne, że towarzyszą już kapłanowi udającemu się do ołtarza. W I Modlitwie Eucharystycznej kapłan prosi Boga słowami: Pokornie Cię błagamy, wszechmogący Boże, niech Twój święty Anioł zaniesie tę Ofiarę na ołtarz w niebie przed oblicze Boskiego majestatu Twego. Tradycja chrześcijańska podkreślała obecność aniołów w liturgii chrzcielnej, zwłaszcza przy poświęceniu wody chrzcielnej i w Litanii do świętych. Chrzest bowiem dając człowiekowi udział w życiu nadprzyrodzonym Boga samego, łączy go także z mieszkańcami nieba. Wyraźnie zaznacza się obecność aniołów także w liturgii pogrzebu. W obrzędzie pożegnania zmarłego Kościół prosi, by na spotkanie zmarłego wyszli aniołowie, by orszak anielski przyjął duszę zmarłego i uniósł ku wyżynom nieba.

Na szczególne podkreślenie zasługuje obchodzone 29 października święto Archaniołów Michała, Gabriela i Rafała. Kult Archaniołów, zwłaszcza Michała jest bardzo stary i korzeniami sięga IV i V wieku. Teksty liturgiczne tego święta uwielbiają Boga za to, że z podziwu godną mądrością wyznacza obowiązki aniołom i ludziom. Z uwielbieniem łączy się prośba, aby aniołowie strzegli życia chrześcijan oraz by pod ich opieką czynili postępy na drodze do zbawienia. Prawdziwie dziękczynny charakter ma prefacja święta. Oddając cześć stworzonym przez Boga aniołom, Kościół wysławia Bożą doskonałość i potęgę. Staje zachwycony wobec wielkości i tajemnicy Boga oraz uwielbia Jego miłość, która przekracza wszystko. Podkreśla się także wstawienniczą rolę Archaniołów.

ks. Dariusz Kwiatkowski
Opiekun 61